Avrupa futbolunun kulüpler düzeyindeki en büyük sahnesi olan UEFA Şampiyonlar Ligi, yaklaşık 70 yıldır futbol dünyasının en prestijli organizasyonlarından biri olarak öne çıkıyor. 1955'te Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası adıyla başlayan turnuva, 1992/93 sezonuyla birlikte Şampiyonlar Ligi kimliğine kavuştu.
Real Madrid'in tarihi üstünlüğü, Cristiano Ronaldo'nun gol rekorları ve Türk takımlarının Avrupa'daki unutulmaz performansları, organizasyonun yıllar içinde oluşan hikâyesinin önemli parçaları arasında yer alıyor.
AVRUPA'NIN DEVLERİNİ BULUŞTURAN FİKİR NASIL DOĞDU?
Turnuvanın temelleri 1950'li yıllarda Fransa'da atıldı. L'Équipe gazetesi editörlerinden Gabriel Hanot, Avrupa'nın önde gelen kulüplerinin düzenli olarak karşılaşacağı bir organizasyon fikrini gündeme getirdi.
Jacques Ferran da turnuvanın ilk kurallarının oluşturulmasında önemli rol oynadı. UEFA ise 21 Haziran 1955'te organizasyonu resmen kendi çatısı altına aldı.
İlk sezon 1955/56'da oynandı.
İLK KUPA REAL MADRID'İN OLDU
Organizasyonun ilk finali 13 Haziran 1956'da Paris'te oynandı. Real Madrid, Stade de Reims'i 4-3 yenerek tarihin ilk Avrupa şampiyonu oldu.
İspanyol temsilcisi bununla yetinmedi. Real Madrid, turnuvanın ilk beş sezonunda da kupaya uzanarak kırılması son derece güç bir seriye imza attı.
REAL MADRID ZİRVEYİ KİMSEYE BIRAKMADI
Turnuvanın en başarılı kulübü açık ara Real Madrid.
| Kulüp | Şampiyonluk |
|---|---|
| Real Madrid | 15 |
| AC Milan | 7 |
| Liverpool | 6 |
| Bayern Münih | 6 |
| Barcelona | 5 |
Madrid ekibi, 15 şampiyonlukla Avrupa Kupası ve Şampiyonlar Ligi tarihinin zirvesinde yer alıyor.
RONALDO REKORLARI TOPLADI
Cristiano Ronaldo, Şampiyonlar Ligi tarihinin en golcü futbolcusu konumunda.
Portekizli yıldızın ana turnuvada 140, elemeler dahil edildiğinde ise 141 golü bulunuyor.
| Oyuncu | Gol |
|---|---|
| Cristiano Ronaldo | 141 |
| Lionel Messi | 129 |
| Robert Lewandowski | 109 |
| Karim Benzema | 90 |
| Kylian Mbappé | 71 |
| Raúl | 71 |
Ronaldo aynı zamanda 187 maçla turnuvada en fazla forma giyen, 42 asistle en fazla asist yapan futbolcu olarak da öne çıkıyor.
2013/14 sezonunda kaydettiği 17 gol ise tek sezonluk gol rekoru olarak kayıtlarda yer alıyor.
MESSI'NİN BARCELONA REKORU
Lionel Messi, Şampiyonlar Ligi'ni Barcelona formasıyla 4 kez kazandı.
Arjantinli yıldız, Barcelona adına turnuvada 120 gol attı. Bu sayı, tek bir kulüp adına atılan en yüksek Şampiyonlar Ligi gol sayısı olarak dikkat çekiyor.
Cristiano Ronaldo ise Manchester United ile bir, Real Madrid ile dört olmak üzere toplam 5 kez kupayı kaldırdı.
ŞAMPİYONLAR LİGİ'NİN FORMATI DEĞİŞTİ
Turnuvanın yeni formatında lig aşamasında 36 takım mücadele ediyor.
Her takım 8 farklı rakiple karşılaşıyor. Bu maçların 4'ü iç sahada, 4'ü deplasmanda oynanıyor.
Lig aşamasının sonunda:
İlk 8 takım doğrudan son 16 turuna yükseliyor.
9-24. sıralardaki takımlar son 16 bileti için play-off oynuyor.
25-36. sıralardaki takımlar ise Avrupa'ya veda ediyor.
Galibiyete 3, beraberliğe 1 puan veriliyor.
DEPLASMAN GOLÜ KURALI ARTIK YOK
Eleme turlarında takımlar çoğunlukla iki maç üzerinden karşı karşıya geliyor.
Toplam skorda üstün olan ekip bir üst tura çıkıyor. Eşitlik halinde uzatma ve gerekirse penaltı atışları uygulanıyor.
Geçmişte kullanılan deplasman golü avantajı ise artık geçerli değil.
Final tek maç üzerinden oynanıyor.
ŞAMPİYONLAR LİGİ'NİN ÖNE ÇIKAN REKORLARI
| Rekor | İsim/Takım | Değer |
|---|---|---|
| En çok şampiyonluk | Real Madrid | 15 |
| En çok gol | Cristiano Ronaldo | 141 |
| En çok maç | Cristiano Ronaldo | 187 |
| En çok asist | Cristiano Ronaldo | 42 |
| Tek sezonda en çok gol | Cristiano Ronaldo | 17 |
| Tek kulüp adına en çok gol | Lionel Messi – Barcelona | 120 |
| En uzun şampiyonluk serisi | Real Madrid | 5 |
| Modern dönemde üst üste şampiyonluk | Real Madrid | 3 |
Modern Şampiyonlar Ligi döneminde 8-0'lık skorlar da tarihe geçti. Liverpool'un Beşiktaş'ı ve Real Madrid'in Malmö'yü 8-0 mağlup ettiği maçlar, organizasyonun en farklı sonuçları arasında bulunuyor.
TÜRK TAKIMLARI KUPAYI KAZANAMADI
Türkiye'den hiçbir kulüp bugüne kadar Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası veya UEFA Şampiyonlar Ligi'nde şampiyon olamadı.
Türk futbolunun turnuvadaki en büyük başarısı Galatasaray'ın 1988/89 sezonunda ulaştığı yarı final oldu.
| Takım | En iyi derece | Sezon |
|---|---|---|
| Galatasaray | Yarı final | 1988/89 |
| Fenerbahçe | Çeyrek final | 2007/08 |
| Beşiktaş | Çeyrek final | 1986/87 |
| Trabzonspor | Grup aşaması | 2011/12 |
| Bursaspor | Grup aşaması | 2010/11 |
| Başakşehir | Grup aşaması | 2020/21 |
Galatasaray'ın yarı finali ile Beşiktaş'ın çeyrek finali, turnuvanın Avrupa Şampiyon Kulüpler Kupası adıyla oynandığı dönemde geldi.
GALATASARAY YARI FİNALE KADAR YÜKSELDİ
Galatasaray, Türk takımları arasında organizasyonda en ileri aşamaya ulaşan ekip oldu.
Sarı-kırmızılılar 1988/89 sezonunda yarı final oynadı. Şampiyonlar Ligi adıyla düzenlenen modern dönemde ise 2000/01 ve 2012/13 sezonlarında çeyrek finale yükseldi.
2012/13 sezonunda Real Madrid ile karşılaşan Galatasaray, ilk maçı 3-0 kaybetti. İstanbul'daki rövanşı 3-2 kazanmasına rağmen toplam skor nedeniyle elendi.
FENERBAHÇE'NİN TARİHİ 2007/08 SEZONU
Fenerbahçe, modern Şampiyonlar Ligi dönemindeki en iyi sonucunu 2007/08 sezonunda aldı.
Sarı-lacivertliler son 16 turunda Sevilla'yı penaltılarla geçti ve çeyrek finalde Chelsea'nin rakibi oldu.
İstanbul'daki mücadeleyi 2-1 kazanan Fenerbahçe, Londra'daki rövanşı 2-0 kaybedince turnuvaya veda etti.
BEŞİKTAŞ GRUBUNU NAMAĞLUP BİTİRDİ
Beşiktaş'ın Avrupa'nın bir numaralı kupasındaki en iyi derecesi 1986/87 sezonundaki çeyrek final oldu.
Modern dönemde ise 2017/18 sezonu öne çıktı.
Siyah-beyazlı ekip grup aşamasında 4 galibiyet ve 2 beraberlik aldı, hiç yenilmeden grubunu lider tamamladı. Beşiktaş, son 16 turunda Bayern Münih'e elendi.
TRABZONSPOR, BURSASPOR VE BAŞAKŞEHİR DE SAHNE ALDI
Trabzonspor, 2011/12 sezonunda Inter, CSKA Moskova ve Lille ile aynı grupta mücadele etti. Bordo-mavililer, deplasmanda Inter'i 1-0 yenerek dikkat çeken bir galibiyet aldı.
Bursaspor, 2010/11 sezonunda Manchester United, Valencia ve Rangers ile karşılaştı ancak grubunu geçemedi.
Başakşehir ise 2020/21 sezonunda Paris Saint-Germain, Manchester United ve RB Leipzig'in bulunduğu grupta mücadele etti. İstanbul'da Manchester United'ı 2-1 mağlup etmesi, turnuvadaki en dikkat çekici sonucuydu.
MODERN DÖNEMDE TÜRK TAKIMLARININ EN İYİ DERECELERİ
1992/93 sezonundan itibaren başlayan Şampiyonlar Ligi dönemi esas alındığında Türkiye'nin en başarılı ekipleri Galatasaray ve Fenerbahçe oldu.
| Takım | En ileri aşama |
|---|---|
| Galatasaray | Çeyrek final – 2000/01, 2012/13 |
| Fenerbahçe | Çeyrek final – 2007/08 |
| Beşiktaş | Son 16 – 2017/18 |
| Trabzonspor | Grup aşaması – 2011/12 |
| Bursaspor | Grup aşaması – 2010/11 |
| Başakşehir | Grup aşaması – 2020/21 |
Türk takımları bugüne kadar Şampiyonlar Ligi finaline çıkamadı.
TÜRK FUTBOLCULAR ARASINDA GOL ZİRVESİ
Ana turnuvadaki gol sayılarına göre Hakan Şükür ve Burak Yılmaz 13'er golle Türk futbolcular arasında zirveyi paylaşıyor.
| Oyuncu | Gol |
|---|---|
| Hakan Şükür | 13 |
| Burak Yılmaz | 13 |
| Hakan Çalhanoğlu | 12 |
| Arda Turan | 9 |
| Kerem Aktürkoğlu | 6 |
Turnuvanın ana bölümünde en fazla forma giyen Türk futbolcu ise Hakan Çalhanoğlu oldu.
ŞAMPİYONLAR LİGİ'NDE KİM, HANGİ REKORU ELİNDE TUTUYOR?
Turnuvanın ilk şampiyonu Real Madrid olurken, en çok kupayı kazanan takım da yine İspanyol devi oldu.
Gol, maç ve asist rekorlarında Cristiano Ronaldo öne çıkarken, Lionel Messi tek kulüp adına en fazla gol atan futbolcu unvanını elinde bulunduruyor.
Türk takımları arasında en ileriye giden ekip ise 1988/89 sezonunda yarı finale yükselen Galatasaray oldu.